संस्कृती

उदर भरण नोहे...

"वदनी कवळ घेता नाम घ्या श्रीहरीचे" हा जेवायला सुरवात करण्याआधीचा मराठी श्लोक बहुतांशी मराठी माणसाला माहीत असावा...

समजून उमजून वाचन

आपण बरेच वेळी पाठांतर करतांना शब्दांकडे लक्ष देतोंच असे नाही. तोच प्रकार वाग्प्रचार किंवा म्हणींचा उपयोग करतांना "असे कां म्हटले आहे?" य़ाचा विचार करतोच असे नाही.

नवीन शुद्धलेखनाच्या नावाने..

आजच्या मराठी लोकसत्तेमध्ये खालील लेख आलेला आहे. सदस्यांनी तो वाचावा आणि चर्चा करावी. मला तो येथे अपलोड करता येत नाही म्हणून रैपिड्शेर् चा दुवा डकवतो आहे.

धन्यवाद.

http://rapidshare.com/files/110779474/marathi-shuddhalekhana.gif

आजी - आजोबांची विशेष माणसे

आज तर माझी खूप म्हणजे खूपच मजा होती. माझे दुसरे आजोबा पण घरी आले होते. ते पुण्याला राहतात वाड्यात. काय मजा येते तिथे. गेल्यावेळी मी गेलो असताना आजोबांनी मला भोवरा फिरवायला शिकवले होते. तो पण दोरीवाला भोवरा.

अमेरिकनांचा वंशवाद!

अमेरिकेत कालच 'हेरॉल्ड ऍण्ड कुमार-एस्केप फ्रॉम गॉन्तोनामो बे' रिलीज झालाय. सिनेमा खूप वाईट आहे, असं म्हणत अमेरिकन वर्तमानपत्रांनी चांगलंच झोडपून काढलंय. हा राग नेमका कशामुळे याची कारणं कल्पेनच्या यशात सापडतील.

आंतरजातीय विवाह् करू पाहणार्‍यासाठी

ज्या तरूण-तरूणींना आंतरजातीय विवाह करण्याची इच्छा आहे, त्यांच्यासाठी प्रतिबिंब मिश्र विवाह मंडळाने (पूर्वीचे सुगावा मिश्र विवाह मंडळ, मुंबई) आता इंटरनेट च्या माध्यमातून नांव-नोंदणी सुरू केली आहे, सध्या काही काळासाठी मोफत नों

नंदी बैल

Nandibail 2

गुबूगुबूचा नाद करत नंदीबैलाचे आगमन

गोरी गोरी पान?

आजकाल म्हणजे नेहमीप्रमाणेच काही अत्यंत वात आणणार्‍या जाहिराती दूरचित्रवाणीवर येत आहेत. स्वतःच्या काळ्यासावळ्या रंगामुळे निराश झालेली एक तरूणी मलूल होऊन आरशात पाहत आहे.

महाभारतातील विज्ञान् आणि जैव-तंत्र-ज्ञान !

महाभारतातील विज्ञान् आणि जैव-तंत्र-ज्ञान ! काय खरचं आपले ज्ञान त्या काळी ईतके प्रगल्भ होते ?
खाली काही ऊदाहरणे दिली आहेत, ज्या वरुन हे स्पष्ट होते.

समर्थ रामदास

रामनवमी इ.स. १६०८ साली रामदासांचा जन्म झाला होता. थोडक्यात आज त्यांची ४०० वी जयंती आहे.

कर्माचा सिद्धांत - २

कर्माचा सिद्धांत - २.

कर्मण्येवाधिकारस्ते मा फलेषु कदाचन |
मा कर्मफलहेतुर्भू: मा ते सङ्गोऽस्त्वकर्मणि ||
- (श्रीमद्भगवद्गीता २.४७).

कर्माचा सिद्धांत

~कर्माचा सिद्धांत~

कर्माचा सिद्धांत यावरून अनेकदा चर्चा घडलेली आपण पाहतो.
जगन्नियंता या चर्चेत तरे त्याची टरही उडवली गेली आहे.

राष्ट्रीय मूलनिवासी संघ, एतद्देशीय आणि बाहेरचे

भाग १
पुण्या-मुंबईत बरेच ठिकाणी भिंतींवर पुढीलप्रमाणे संदेश लिहिलेला दिसतो

सिर्फ ब्राह्मण विदेशी है, बाकी सब देशी है ।
पुणे करार धिक्कार परिषद, राष्ट्रीय मूलनिवासी संघ

गुढी पाडवा - मेड इन चायना

आजच म.टा. मधे बातमी वाचली चीनमध्ये मराठी अस्मितेची गुढी कॉपिराईट आहे का नाही का अजून काही यावर चर्चा टाळण्यासाठी, या दुव्यातील काहीच भाग देत आहे. मूळ बातमी आपण तेथे जाऊन वाचा! :

जगन्नियंता

तो जगन्नियन्ताच सुख किंवा दु:ख आपल्याला आपल्या पूर्वसंचिताप्रमाणे धाडत असतो

या वाक्यावरून सदस्यांनी अनेक मते मांडली.

शोभा डे आणि मराठी बाण्याचा "साक्षात्कार"

"मराठी अभ्यास केंद्रा"च्या चर्चेमधे शोभा डे यांच्या वक्तव्याच्या निमित्ताने पाच-सहा लोकांनी वेगवेगळी मते मांडली. या निमित्ताने वेगळ्या चर्चेला प्रारंभ करता येईल असे वाटते.

गुरुविण कोण दाखविल वाट ?

गुरुविण कोण दाखविल वाट ?

संवेदनाशील व्यक्तिमत्वच चाकोरीबाहेरील जीवनाचा विचार करु शकते. प्राप्त जीवनात काहीतरी करायचे आहे या ध्येयवादाने पछाडले गेलेले असे व्यक्तिमत्व मग गुरुच्या शोधास लागते.

धर्म-शिक्षणाचे धडे ध्या.........

जून महिना उजाडला की, शात्र कॉलेजात प्रवेश मिळविण्यासाठी पालकांची एकच धांदल उडते. त्यातल्या त्यात इंग्रजी माध्यमाच्या शाळामध्ये प्रवेश घेण्याची वाढती फॅशन अलिकडे पालकामधे विशेषतः शहरामधील पालकंमध्य वाढ्लेली आहे.

मराठी अभ्यास केंद्र

तुक्या रंगी रंगलो

बर्‍याच दिवसांनी एक चांगला लेख वाचायला मिळाला. आपल्याला आवडेल याची खात्री आहे, प्रतिक्रीया जाणून घेयला आवडतील.

विकास

गाथा सप्तशती अल्पपरिचय :(४)

गाथासप्तशती: अल्प परिचय :(४)
.....
या लेखमालेच्या पहिल्या तीन भागांत आठ गाथा लिहिल्या. भाग:३ मधे श्री. लिखाळ यांनी एक शंका उपस्थित केली. तिच्या उत्तरासाठी नववी गाथा लिहिली. ती अशी:
...........................................................................................

प्रतापसूर्य छ. शिवाजी महाराज !

शिवचरित्राच्या गायनानेच प्रत्येक हिंदूला बारा हत्तींंचे बळ येते. कितीही गायले, तरी त्याची गोडी अवीट व न संपणारी आहे !
फाल्गुन कृ. तृतीयेला (२४ मार्च २००८) असलेल्या छत्रपती शिवाजी महाराजांच्या जयंतीनिमित्त हा लेख....!

दहन, दफन आणि इतिहास

काल मी मीना प्रभुंचे ग्रीकांजली वाचायला सुरवात केली. (पूर्ण नाहि केले हा भाग अलाहिदा). त्यात सुरुवातीलाच त्यांनी दहन आणि दफन यावर एक् टिप्पणी केली आहे.आता माझ्याकडे ते पुस्तक नाहि पण तो परिच्छेद साधारण असा होता

सप्तशती :अल्प परिचय (३)

आणखी काही गाथा
.अण्णो कोपि सुहाओ,मम्महसिहिणो हला! ह आसस्स
विज्झाइ णीरसाणं,सरसाण झत्ति पज्जलई |

संस्कृत छाया : अन्यः को पि स्वभावो,मन्मथशिखिनो हला हताशस्य |असा

महर्षी ते गौरी (स्त्री-स्वातंत्र्याची वाटचाल)

महर्षी ते गौरी पुस्तकात मंगला आठल्येकर महर्षी कर्वे, र. धों आणि गौरी देशपांडे या कर्व्यांच्या तीन पिढ्यांच्या स्त्री विषयक कार्याचा आढावा घेतात.

हिंदूंनी कधी अत्याचार केलेच नाहीत?

धर्मांतरण म्हणजे काय ? या चर्चेत 'जगाच्या इतिहासात हिंदूंनी अत्याचार केले, धर्मातरण केले, आक्रमणे केली याची कोठेही नोंद नाही' असा एक मुद्दा मांडला गेला.

गाथा सप्तशती: अल्प परिचय (२)

काही गाथा:
हालसातवाहनाने ७०० गाथांचा कोश केला.पुढे जयवल्लभ नावाच्या टीकाकाराने आणखी ३०० गाथा गोळा करून या कोशात भर घातली. या सर्व १००० गाथा स. आ.जोगळेकर संपादित सप्तशतीत आहेत.

पाडवा सण मोठा आणि नाही आनंदाला तोटा....

प्रिय मित्रांनो,

चैत्र पाडवा हा सण आपल्या सर्वांच्या दृष्टीने एक आनंदाचा आणि मगंलदायक असा सण असतो. या वर्षाचा गूढीपाडवा १ चैत्र शके १९३० अथवा इसवी सन दिनांक ६ एप्रिल २००८ या दिवशी येत आहे.

गाथासप्तशती: अल्प परिचय :(१)

गाथा सप्तशती:अल्प परिचय
...

शिवाजीराजांना तलवार कोणी दिली ?

आजही तरूणांचं आदरस्थान म्हणून पहिलं नाव शिवाजी महाराजांचं घेतलं जातं . इतिहासात अभ्यासासाठी असूनही शिवाजीराजे कोणाला नकोसे झाले नाहीत . मोबाइलच्या स्क्रीन सेव्हरपासून ऑरकुटच्या साइटवरही ते आरूढ झाले . पण ...

दोन् रट्टे दिले की निट ठिकाणावर.

अहो ते काय आपले आहेत का?
शेवटी गेला ना जातीवर?
अहो ते लोकच तसे आहेत, जमातच नको ती भारतात!
कापुन काढा साल्यांना, सगळ्यांना हाकलून द्या.
पण कुठे?

-------------------------

अरे पण मग कुठे जायचे त्यांनी? बरं! ते सोडा तुम्ही इथलेच का?

पाळीव प्राण्यांची काळजी कशी घ्यावी ? माहिती हवी आहे.

राम-राम मंडळी, जगभर पाळीव प्राण्यांना पाळण्याचे फॅड आहे, कोणी हौस म्हणून, कोणी प्रतिष्ठा म्हणून तर कोणी गरज म्हणून. कुत्रे, मांजर,पोपट, आणि काय काय प्राणी पाळतात. हे आपणास माहीत आहेच. आम्हीही कुत्रे पाळतो.

धर्मांतरण म्हणजे काय ?

धर्मांतरण म्हणजे काय ?

धर्मातरण म्हणजे धर्म बदलणे.
धर्म हा नैसर्गिक आहे, शाश्वत आहे, धर्मांतरण अनैसर्गिक व अशाश्वत असून ते स्वीकारणे योग्य नाही.

ह्या नौटंकीच्या औलादीला...

"झालं गेलं गंगेला मिळालं", "शिळ्या कढीला ऊत आणून काय उपयोग?" इत्यादि आणि वगैरे...

ह्या नौटंकीच्या औलादीला

ज्योतिषाकडे जाण्यापुर्वी .. प्रश्नोत्तरातून सुसंवाद

ई आवृत्तीच्या निमित्ताने

तथाकथित विज्ञानवादी आणि देव/अध्यात्मवादी.

उपक्रम, मनोगत या संकेतस्थळांवर भटकताना मला काही प्नश्न पडले. विशेषतः तिथल्या तथाकथित विज्ञानवादी आणि देव/अध्यात्मवादींमुळे.
माझे प्रश्न नंतर पण त्या आधी हे खालील २ प्रसंग..

प्रसंग १:

केशवजी नाईक चाळीत मशीद बांधण्याचा घाट

लोकमान्य टिळकांनी गिरगाव येथील केशवजी नाईक चाळीत १८९३ साली सुरू केलेल्या मुंबईतील पहिल्या सार्वजनिक गणेशोत्सवाची अखंड उत्सव परंपरा खंडित होण्याची भीती निर्माण झाली आहे.

गेल्या शतकांतील अमेरिकन घरे - ४ -

इ. स. १६२०-१६७५ अमेरिकेतील सामाजिक परिस्थिती:

विरोध....... दिवस !!!!!!!

आजचा दिवस संपला, पण नेहमी प्रमाणे काही प्रश्न मनामध्ये ठेऊनच.

मला वाटत १९९४ पासून डे चे खुळ आपल्या समाजामध्ये आले, दुरचित्रवाहीनी संख्या वाढू लागली व तस तसे हे डे.

पुरोगामी जमातवाद

ही प्रतिक्रिया मिळून सार्‍या जणी मासिकात २००१ म्ध्ये आलेल्या सुजाता देशमुख यांच्या पुरोगामी जमातवाद या लेखावर प्रतिक्रिया म्हणुन दिली होती. त्याच वेळी ९/११ झाल्याने त्याची आठवण आली म्हणुन खाली ती देत आहे.

मराठी -> संरक्षण, संगोपन आणि संवर्धन.

आपल्या सर्वांच्या दृष्टीने मराठी भाषा हा जिव्हाळ्याचा विषय आहे. आजकाल काहीही हाकाटी चालली असो परंन्तु मराठी भाषेच्या दृष्टीने बरेच लोकं प्रसिद्धिपरान्मुख राहून काहीनाकाही उपक्रम आखत असतात.

ज्योतिषाकडे जाण्यापुर्वी .. प्रश्नोत्तरातून सुसंवाद - एका ज्योतिषाचे परिक्षण

ज्योतिषाकडे जाण्यापुर्वी या पुस्तकाच्या पहिल्या आवृत्तीचे 'ग्रहांकित' या ज्योतिषविषयक मासिकात एका ज्योतिषाने केलेले परिक्षण

ज्योतिषाकडे जाण्यापूर्वी....प्रश्नोत्तरातून सुसंवाद पुस्तक परिक्षण

महात्म्याचा पराभव

वरील शिर्षक हे म.टा. मधील अग्रलेखाचे आहे, खालचा लेख हा म.टा.चा अग्रलेख आहे!

ज्योतिषाकडे जाण्यापुर्वी .. प्रश्नोत्तरातून सुसंवाद - संदर्भसूची

संदर्भ सूची

१) भारतीय ज्योतिषशास्त्र - शं.बा.दिक्षित
२) विवाह मंगळाची अनावश्यकता - शां.श्री. सुंठणकर
३) ज्योतिर्वैभव - त्य्रं. गो ढवळे
४) नक्षत्रलोक - पं महादेवशास्त्री जोशी

Syndicate content