संगणक

माझे व्यावसायिक आयुष्य मी इलेक्ट्रॉनिक्स उत्पादनाच्या क्षेत्रात व्यतीत केलेले असल्यामुळे, माहिती तंत्रज्ञान उद्योग हा माझ्या मनात नेहमीच एक यक्षप्रश्न म्हणून राहिलेला आहे. संगणक मी वापरतो.

राज्य मराठी विकास संस्थेच्या वतीने 'मराठी संकेतस्थळांची स्पर्धा २०१२' आयोजित करण्यात येत आहे. त्यासंबंधीचे संस्थेचे निवेदन इथे दिले आहे.

--------------------------------------------------------------

उबन्तु मध्ये INSCRIPT कइ बोर्द वापरुन् मराथइ कसे ताइप करावे ?
उबन्तु मध्ये INSCRIPT कइ बोर्द वापरुन् मराथइ कसे ताइप करावे ?
उबन्तु मध्ये INSCRIPT कइ बोर्द वापरुन् मराथइ कसे ताइप करावे ?

आंतरजालावर सध्या गाजत असलेल्या 'कोलवेरी डी' या गाण्याबद्दल बोलताना या गाण्याचे गायक धानुष यांनी हे गाणे टंग्लिश या भाषेत असल्याचे सांगितले आहे. टंग्लिश ही कोणती भाषा?

आधुनिक मानवाच्या जडणघडणीत तीन सफरचंदांचा महत्वाचा वाटा आहे असे विधान जर मी केले तर बरीच मंडळी माझी गणना वेड्यात करतील अशी बरीच शक्यता आहे. मला मात्र असे ठामपणे वाटते आहे.

जगातील सर्वात मोठा ज्ञानकोश म्हणून नावलौकिक कमावलेल्या विकिपिडियाला एका मोठ्या पेचप्रसंगाला सामोरे जावे लागत आहे. विकिपिडिया हा एक इंटरनेटवर उपलब्ध असलेला संदर्भग्रंथ आहे.

कृपया जीएनयु / लिनक्स ला जीएनयु स्लाश लिनक्स असे म्हणा

संगणक (computer) शब्द कानी पडताच गणक (calculator) यंत्राची आठवण होणे शक्यता नाकारता येत नाही. कदाचित संगणक गणक यंत्राची सर्व कामे करीत असावा म्हणून संगणकाला संगणक असे नाव पडले असावे.

मराठी विकीवरही अनेक उपक्रमी सदस्य आहेत. त्यांना आपल्या सदस्य पानावर लावण्यासाठी आता उपक्रम चिन्ह मराठी विकीवर तयार करण्यात आले आहे.

स्वातंत्र्याचे हवामान आम्हाला मानवलेच नाही - भाग १

ऍंटि व्हायरस सॉफ़्टवेअर्स

साधारणपणे संगणकावर मासॉ विंडोज टाकल्यावर पहिली गोष्ट करावी ती ऍंटि व्हायरस इंस्टॉल करणे (ड्रायवर्सच्याही आधी!). ऍंटि व्हायरसची निवड ही तशी प्रत्येकाच्या वैयक्तिक प्रेफरन्सनुसार ठरते.

'नड' म्हणजे एका अंगाने ‘गरज’ व दुसर्‍या अंगाने ‘अडचण’. नड आडवी येण्याने प्रत्यक्श परीणाम ‘विकसनावर’ होत असतो.

एके काळी आपल्या खेड्यापाड्यात काही सामाईक मालमत्ता असायच्या; उदा - गायरान जमीन, देवरायी जंगल, विहिरी - तळं यासारखे पाण्याचे श्रोत, खेळण्यासाठी पटांगण, देवूळ, इ.इ. या सामाईक मालमत्तेवर सर्वांचा हक्क असायचा.

एक काळ असा होता की या देशातील लोकांनी निवडून दिलेल्या लोकप्रतिनिधींना अर्थकारणातील ‘ओ’ की ‘ठो’ कळत नसे. तरीसुद्धा हे प्रतिनिधी लोकहितार्थ निर्णय घेत होते. त्या निर्णयाची योग्य अंमलबजावणी होईल याकडे लक्ष देत होते.

माझ्या [आकाश निळे का दिसते?] या प्रश्नाच्या उत्तराची समीक्षा करत असताना काही उपक्रमींना मुळात [रंग म्हणजे काय?] असा अतिशय अवघड प्रश्न पडला. या दोन्हींवर चर्चा चालू असताना मी दोन्ही लेखांशी सांधर्म्य असलेल्या या लेखाचे या दोन्ही चर्चांमध्ये विषयांतर होणार नाही, आणि यावरील होणारी चर्चादेखील या चर्चांच्या समांतर राहील या शुद्ध हेतूने प्रकाशन करीत आहे.

» उपग्रहांद्वारे मिळणारी छायाचित्रे एवढी निराळी का दिसतात?

आपण डोळ्यांद्वारे बघू शकतो त्यापेक्षा वेगळ्याच रंगांची वा रंगछटा असलेली उपग्रहांद्वारे आणि इतर दुर्बिणींद्वारे मिळणारी बरीच चित्रे आपण बघतो. प्रश्न असा आहे, उपग्रहांद्वारे मिळणारी छायाचित्रे एवढी निराळी का दिसतात?

खालील दोन्ही चित्रे अगदी एकाच ठिकाणची आहेत. चित्रांमध्ये अटलांटिक महासागराला खेटून असलेला चेसऽपीक उपसागर आणि बॉल्टिमोर शहर दिसत आहे. डावीकडील "ट्रु (खरे) कलर" चित्र आहे तर उजवीकडील "फॉल्स (भ्रामक) कलर" चित्र आहे; अशा भ्रामक रंग असलेल्या चित्रांचा खरा रंग असलेल्या चित्रांपेक्षा किती महत्वपूर्ण उपयोग होतो, आणि हे रंग लाल, निळा, पांढरा आणि काही ठिकाणी काळा, असे का नेमलेले आहेत?

ट्विटर, फ्लिकर, ब्लॉगर यासारखी कोणतीही सेवा वापरत असाल तर आपल्या पोस्टचा बॅकअप घेण्यासाठी एक चांगली सोय बॅकअप आय फ्लाय या संकेतस्थळावर उपलब्ध आहे.

https://backupify.com/

तुकारामाच्या गाथेतले सर्व शब्द एकत्र करून त्याची एक सूची मी बनविली आहे. ती ओपन ऑफिसच्या रायटरमध्ये व एस. क्यू. एल. मध्ये उघडता येईल.
http://code.google.com/p/tukaram/downloads/list

खर्पे यांच्या वेबसाईटवरील गाथा या प्रयोगापुरती प्रमाण मानली आहे.

संगणकाच्या माहितीचे आता सर्वत्र मराठीकरण झाले आहे. या मुळे ग्रामीण भागातील जनतेला विद्यार्थ्यांना खूप फायदा होतो. महाराष्ट्रा शासनाच्या विविध विभागाच्या भरती परीक्षांचे निकाल मराठीत जाहीर केले जातात.

जालावर फिरता फिरता मला काही वापरता येण्याजोगे प्रतिशब्द सुचले....आधी वापरले गेले आहेत् का मला माहिती नाहि आणि वापरता येण्याजोगे आहेत् का ते तुम्हीच् ठरवा!!!

भारताची महती गाणारी जी ढकलपत्रे वारंवार जालावर फिरत असतात त्यांत "संस्कृत ही कॉम्प्युटर प्रोग्रॅमिंगसाठी सर्वात योग्य भाषा आहे" असे एक विधान असते.

बहुधा हे विधान परम संगणकावर काम केलेले डॉ विजय भटकर यांच्या नावे दिलेले असते.

कालच मिस्टर इंडिया!

युबंटुच्या कळा

काल मी युबंटु १०.०४ टाकून पाहिले. नेटबुकचे मराठी व्हर्जन उतरवले आहे.
दोन्ही सिस्टीम्स हाताशी असाव्यात म्हणून मी ते वुबी वापरून लोड केले.

ब्राउझर वॉरमुळे सध्या कोणता सगळ्यात चांगला हे सांगणे कठीण झाले आहे. त्यावर मी शोधलेला उपाय म्हणजे सगळे वापरून जो चांगला वाटतो तो वापरणे.

वृत्तपत्रात लिहिणार्‍या काही होतकरू लेखकांसाठी आजकाल 'इंटरनेटवरील मराठी' हा एक पानं भरायचा विषय झाला आहे का?

क चा पाय मोडून त्याला ष जोडला की 'क्ष' बनतो. त्याची एकूण लांबी होते ३. पण त्याला ष जोडायच्या आधी "झिरो विड्थ जॉइनर" जोडला तर त्याची लांबी होते ४ आणि तो बनतो 'क्‍ष'. जोडाक्षरांची आडवी मांडणी करण्यासाठी याचा उपयोग होतो.

न्यू होरायझन मिडीया या कंपनीने एनएचएम रायटर (NHM Writer) या नावाचे बरहासारखे सॉफ्टवेअर विकसित केले आहे.

http://software.nhm.in/products/writer

हे वापरायला बरहाइतकेच सोपे आहे पण बरहात नसणार्‍या २-३ महत्त्वाच्या गोष्टी यात आहेत.

काही वेळा विकिपीडियामधील माहिती ही खूपच शब्दबंबाळ स्वरूपात समोर येते. आपल्याला जर त्यातील सारांशरुपाने २-४ महत्त्वाची वाक्ये हवी असतील तर इतक्या मोठ्या पानावर शोधताना खूप वेळ लागतो.

इंग्रजीतच शिक्षण घेणे आवश्यक आहे अशी ओरड करत मराठी आणि स्थानिक भाषांना कमी लेखण्याचे कारस्थान रचून बहुजन समाजाला ज्ञाना पासून दूर ठेवण्याचा कुटील डाव अनादी काळा पासून परत परत रचला जात आहे.

आपल्या ब्लॉग किंवा वेबपेजवर मराठी शुद्धलेखन तपासायचे असेल तर एक उपयोगी एक्स्टेंशन आता मी येथे उपलब्ध करून दिले आहे.

https://addons.mozilla.org/en-US/firefox/addon/187582/

left

आपण जे काही इंटरनेट वापरत असतो, ऑफिसातील कामात विदाचे आदानप्रदान करत असतो, साठवत असतो, त्या सर्वाला विदाकेंद्रे अर्थात डेटासेंटर्स लाग

इंग्रजी मजकूर वाचता वाचता अडलेल्या शब्दांचे अर्थ मराठीत दिसले तर ते विद्यार्थांना व सामान्य वाचकांना नक्कीच उपयुक्त ठरू शकेल.

बराह, क्विलपॅड, गूगल ट्रास्लिटरेटर, लिपिकार वापरून मराठीत टंकलेखन कसे करायचे हे दाखवणारे चर्चासत्र टेक मराठीने पुण्यात आयोजित केले आहे. ज्यांना १९ जूनला वेळ असेल त्यांनी आधी नोंदणी करून जरूर उपस्थित राहावे.

http://techmarathi.eventbrite.com/

आज आंतरजालावर एखाद्या मराठी शब्दाचा शोध घेणे नवीन नाही.
यासाठी मी उपक्रमाचे गुगल शोध नेहमीच वापरतो.

चित्राताईंनी प्रवाळ विषयक लेख लिहिला त्या वर अधिक माहिती शोधतांना मी

अंधेर नगरी चौपट राजा, टका शेर भांजी टका शेर ख्वाजा. हजारो साल पुरानी कहावत आपल्या महाराष्ट्र सरकारला लागू होते हे. आजच्या १२ वी च्या निकालाने सिद्ध झाले.

मी गेल्या वर्षी ओपन ऑफिसमधील स्वयंसुधारणा यावर एक लेख लिहिला होता.
http://mr.upakram.org/node/1887

हे सॉफ्टवेअर आता ८०% पूर्ण झाले असून मोफत उपलब्ध आहे.

http://extensions.services.openoffice.org/en/project/AutocorrectMarathi

"लोकांची सत्ता येईल तेव्हाच लोकशाही मजबुत होईल. लोकांच्या हितासाठी कायदे येतील तेव्हाच लोकसत्ता येईल."

पर-सवर्ण लेखन पद्धतीने लिहिलेल्या शब्दांचा गुगल शोध अधिक परिणामकारी करता येऊ शकेल असे मला कधी कधी वाटते. निवांत हा शब्द निवांत किंवा निवान्त अशा दोन प्रकारे लिहीता येतो.

विकिपीडियाबद्दल लिहीणे म्हणजे महासागरावर लिहिण्यासारखे आहे. जितके मोती मिळतील तितके कमीच. अर्थात महानगरांमधील सांडपाणी जसे समुद्रात सोडले जाते तसे काही काळेबेरे देखील आढळते विकीत.

आजच्या म.टा.च्या मुखपृष्ठावर (नेट आवृत्ती) झळकलेली बातमी घेऊन त्याची शुद्धलेखन शहानिशा करून पाहिली.

http://maharashtratimes.indiatimes.com/articleshow/5755929.cms

चचेर्ला (दोन वेळा), विद्याथीर्, टेडमार्क, कडकडात

फायरफॉक्समध्ये मराठीत टंकलेखन करण्यासाठी बरेच पर्याय उपलब्ध आहेत. पण ओपन ऑफिसमध्ये जर काही टाईप करायचे असेल तर अजूनतरी बरहा हाच एक बरा पर्याय होता. पण आता सी-डेकने "रुपांतर" म्हणून एक एक्स्टिंशन उपलब्ध करून दिले आहे.

Date: 2010/3/21Subject: वणवा खरचंच पेट घेत आहे..... वगेरे कांही नाही
महाराष्ट्रात आता अनेक बड्या कंपन्या येतायत, चित्रपट निर्मितीमध्ये उतरातायत आणि टि .व्ही. , रेडीओ मध्ये सुद्धा उतरतायत. त्यांची यादी पुढीलप्रमाणे :-

अलीकडे संगणकावर मराठीतून माहितीची देवाणघेवाण करण्याचे प्रमाण वाढले आहे. शासनातील विविध विभागांकडे असणारी माहिती लोकांना सहज उपलब्ध व्हावी ह्यासाठी प्रयत्न होत आहेत.

गुगलने ऑफलाईन (व ऑनलाईन) वापराकरीता आयएमई (इनपुट मेथड एडिटर) उपलब्ध केल्याचे नुकतेच कळले. यात मराठी सहित १४ भाषांचा समावेश आहे. मी हा आयएमई डाऊनलोड केला, परंतु लॅपटॉपमध्ये इंडीक सपोर्ट नसल्याने वापरता आला नाही. लवकरच वापरून बघेन.

मुख्यमंत्री अशोक चव्हाण यांच्या हस्ते इंटरनेटद्वारे तिकीट बुकिंग सेवेची नुकतीच सुरुवात झाल्याची बातमी बर्‍याच जणांनी वाचली असेल.

गेल्या वर्षभरात मी संगणकावरील मराठी टंकलेखनाचे विविध प्रकार वापरून बघितले. सध्या मी मराठी टंकलेखन आणि हा लेखही उबंटु, SCIM आणि iTRANS पध्दत वापरून लिहीतो आहे.

मित्रहो, महिन्यापूर्वी "महाजालीय शारदीय अंक" काढण्याबद्दलची मी माझी कल्पना आपल्यासमोर मांडली होती. त्या कल्पनेचं जोरदार स्वागत झालं.

मराठी देवनागरी वर्णमालेत सुधारणा करण्यासाठी घेतलेल्या निर्णयाबद्दल शासनाचे आभार व अभिनंदन !
संबंधित सुधारणा करण्यासाठी घेतलेल्या राज्यशासनाच्या निर्णयाची प्रत येथे आहे...

http://tinyurl.com/y8pzet3

"A mere forty years ago, beach volleyball was just beginning. No bureaucrat would have invented it, and that's what freedom is all about."

सर्वांनी लक्ष द्यावे...