संदर्भ

'भाषा आणि जीवन'चा पावसाळा २०१० अंक उपलब्ध

मुखपृष्ठ : रविमुकुल
अनुक्रमणिका
आदरांजली
संपादकीय/कवितेची भाषा/प्र०ना० परांजपे

ग्रंथपरिचय- औषध, उतारे आणि आशिर्वाद

ग्रंथपरिचय- औषधं उतारे आणि आशिर्वाद

सम्राट अशोकाचा शिलालेख क्रमांक ४

सम्राट अशोक हा प्राचीन भारतात कल्याणकारी राज्यशासन मोजायचा मानदंडच होय. इतकेच नव्हे, तर प्रचंड क्षेत्र एका छत्राखाली आणणारा तो पहिला सम्राट होता.

सागरी तेलविहीर दुर्घटना - ३

सागरी तेलविहीर दुर्घटना - १
सागरी तेलविहीर दुर्घटना - २

(व्यक्तिगत अडचणींमुळे पुढचे भाग लिहीण्यास वेळ लागला, त्याबद्दल क्षमस्व!)

सागरी तेलविहीर दुर्घटना - २

पहील्या भागात आपण तेल, तेल विहीर आणि आत्ता झालेला अपघात इथपर्यंत वाचले असेल. आता परीणामांच्यासंदर्भात आधी थोडे समजून घेण्याचा प्रयत्न करूया...

सागरी तेलविहीर दुर्घटना - १

२० एप्रिल २०१० - अमेरिकेतील लुईजियाना प्रांताच्या किनार्‍यावरून ५० मैल् दूर असलेली "गल्फ ऑफ मेक्सिको" मधे ब्रिटीश पेट्रोलीयम (बिपी) ची असलेली तेलविहीर "डिपवॉटर होरायझॉन" मधे अचानक स्फोट झाला.

कारण संकल्पनेबाबत (लेखक - बर्ट्रंड रसेल): भाग ७/७

भाग ७ : स्वतंत्र निर्धारणशक्तीचा कूटप्रश्न, इतिसारांश

वर जे सांगितले गेले आहे, त्यावर अधिक प्रकाश टाकण्यासाठी आपण ते स्वतंत्र निर्धारणशक्तीच्या (free willच्या) प्रश्नाला लागू करून बघू शकतो.

कारण संकल्पनेबाबत (लेखक - बर्ट्रंड रसेल): भाग ६/७

भाग ६ : पूर्णनिर्धारितता, भूत-भविष्यकाळामधील इच्छानिर्धारणातला फरक

कारण संकल्पनेबाबत (लेखक - बर्ट्रंड रसेल): भाग ५/७

भाग ५ : तुलनात्मक आणि कामचलाऊ अलग व्यवस्था, पूर्णनिर्धारितता आणि हेतुसाधकता

कारण संकल्पनेबाबत (लेखक - बर्ट्रंड रसेल): भाग ४/७

भाग ४ : कार्यकारणभावाऐवजी विज्ञानात कुठले कायदे असतात? ते मूलभूत असतात का?

आता मी या प्रश्नाकडे परत येतो : या तथाकथित कार्यकारणसिद्धांताची जागा घेऊ शकेल असा दुसरा कुठला कायदा किंवा कायदे सापडू शकतील काय?

कारण संकल्पनेबाबत (लेखक - बर्ट्रंड रसेल): भाग ३/७

भाग ३ : काही प्रचलित पण असयुक्तिक उक्तींबाबत चर्चा

कारण संकल्पनेबाबत (लेखक - बर्ट्रंड रसेल): भाग २/७

भाग २: आवश्यकतेच्या व्याख्या पुढे चालू, कार्यकारणभावाची सुधारित व्याख्या, घटना आणि त्यांच्यामधील कालांतर

कारण संकल्पनेबाबत (लेखक - बर्ट्रंड रसेल): भाग १/७

कारण (Cause) संकल्पनेबाबत
लेखकाचे प्रास्ताविक : या निबंधाकरिता माझी उद्दिष्ट्ये अशी :

भारतीय पक्षी

कालचा प्रसंग आहे. माझी ऑफीस बस नॅशनल पार्कवरून सुटते. तिची वाट बघत मी उभा होतो. इथे दरवेळी विविध पक्षी दिसत असतात. आज मात्र पक्ष्यांचा रंगढंग और होता. कावळे, साळुंक्या अविश्रांत फडाड करीत होते, ओरडत होते. का ते कळेना.

उपक्रमाला पारितोषिक

राज्य मराठी विकास संस्थेतर्फे आयोजित मराठी संकेतस्थळांच्या स्पर्धेत उपक्रमाला दुसरे बक्षीस मिळाल्याची चर्चा येथे हलवण्यात येत आहे.

प्रतापगड जीर्णोद्धार कार्य


प्रतापगड जीर्णोद्धार कार्य

लिंकसाठी - प्रतापगड जीर्णोद्धार कार्य ">

एक वाक्य-उत्क्रांतीचा प्रयोग -- रामोन ल्युलचे कविता-यंत्र - भाग ३ - शब्दखेळाची चौकट

शब्दखेळाची चौकट

या शब्दखेळाची चौकट व्याकरण शास्त्रातली आहे, मात्र तपशिलांची स्फूर्ती विंदा करंदीकरांच्या एका कवितेमधली आहे.

व्याकरणशास्त्रामधली चौकट

एक वाक्य-उत्क्रांतीचा प्रयोग -- रामोन ल्युलचे कविता-यंत्र - भाग १ - लेखनसार

(या लेखात सांगितलेल्या प्रयोगाचे बीज उपक्रमावरील एका चर्चेत उद्भवले. प्रयोग अन्य संकेतस्थळावर झालेला असला, तरी त्या प्रयोगाचे निष्कर्ष वाचण्यास उपक्रमावरील काही वाचकांना कुतूहल वाटेल.

मराठी भाषेचा क्रांतिकाल

ज्यावेळी भारतावर इंग्रजांचे राज्य होते तो इ.स.१८७५ ते १९२० हा कालखंड मराठी भाषेचा क्रांतिकाल म्हणून ओळखला जातो.या काळात जे काव्य निर्माण झाले ,त्याचा चेहरा-मोहरा बराचसा भिन्न आहे.मुख्यतः केशवसुतांनी कवितारचनेत

शुकसारिका


ग्रंथ परिचय - शुक-सारिका

सनल एडामारुकू यांचे अभिनंदन

ढोंगी बाबा सुरेंद्र शर्माच्या 'अध्यात्मिक शक्ती वापरून मी कुणालाही ठार मारू शकतो' ह्या दाव्याला आव्हान देऊन श्री. एडामारुकू ह्यांनी दुरदर्शनवर सर्वांसमोर खोटे सिद्ध केले.

वैदीक पध्दत:-कालगणना भाग ४

वैदीक पध्दत:-कालगणना भाग ४

या पुर्वी मांडलेली कालगणणेचे भाग १,२,३ यात आलेल्या प्रतीक्रीया,सुचना व लाभलेला वाचक वर्ग ह्या सर्वांचा मी आभारी आहे.

धर्म-संकृती-जीवनपद्धती

धारयती इति धर्मः अशी धर्माची व्याख्या आहेच. पण प्रचलित व्याख्या मात्र 'रिलिजन' ह्या अर्थाने वापरली जाते. नक्की धर्माची व्याख्या कशी करावी?

वैदिक ऋचांचे रसग्रहण (नासदीय सूक्त १०.१२९)

ऋग्वेदात जगाच्या उत्पत्तीबद्दल विप्रश्न करणारी काही सूक्ते आहेत. त्यात दोन "भारत एक खोज" या दूरदर्शन मालिकेच्या सुरुवातीला ऐकून आपल्या परिचयाची झालेली आहेत.

कालसर्प हा एक शुभ योग सुध्दा आहे.

राहू व केतू या दोन छेदन बिदूंना फलज्योतिषात तसेच कुष्णमूर्ती शास्त्रात ग्रहांना फार महत्व असते. पृथ्वी व चंद्र यांच्या कक्षा ज्या ठिकाणी छेदतात त्या बिंदूना राहू व केतू अशी संज्ञा दिलेली आहे.

फलज्योतिष शास्त्र म्हणजे केवळ स्वैर ठोकताळ्याचे भारुड

ग्रंथ परिचय - फलज्योतिष शास्त्र म्हणजे केवळ स्वैर ठोकताळ्याचे भारुड

कुश्टोबा राणे - गोव्याचा रॉबिन हूड

कोण हा कुश्टोबा? कुठला हा कुश्टोबा? कधीचा? काय केले कुश्टोबाने?

इंटरप्रीटींग ऑब्झर्वेशन्स

आय-टीवाल्यांना ब्लॅक-बॉक्स ही संकल्पना चांगलीच माहिती आहे. सॉफ्टवेअर टेस्टींग वाल्यांनातर जास्तच!

उचललेस तू मीठ मुठभर

यंदाच्या 'मौज'च्या दिवाळी अंकात महात्मा गांधींनी केलेल्या मिठाच्या सत्याग्रहाविषयी पत्रकार अंबरिश मिश्र यांचा एक छान लेख आहे. एरवी गांधीजींनी केलेले हे एक आंदोलन या पलीकडे त्याची आपल्याला फारशी माहिती नसते.

हमारा बिज अभियान २

“हमारा बिज अभियान” (महाराष्ट्र) कार्यशाळा 2009, पुणे.
दुसरा दिवस

हमारा बिज अभियान

“हमारा बिज अभियान” (महाराष्ट्र) कार्यशाळा 2009, पुणे

चंद्रा वरील ब्लास्ट् का दिसला नाही ?

नासा ने चंद्रा वर् पाण्याच्या शोधा साठी केलेला पण न झलेला ब्लास्ट का होऊ शकला नाही ?
या बद्दलची लौजीकल कारणे असलेला ले़ख खालील् लिंक वर गेल्या नंतर दोन तीन पोस्टच्या खाली जरूर वाचावा.

भूताप: आटोक्यात ठेवण्याचे उपाय

भूताप: आटोक्यात ठेवण्याचे उपाय

मराठी अनुवादः नरेंद्र गोळे २००८११२४

मूळ इंग्रजी लेखः ग्लोबल वॉर्मिंग: मीन्स टु अरेस्ट
मूळ इंग्रजी लेखकः गोरा चक्रबोर्ती

डॉ. सर्वपल्ली राधाकृष्णन

     गेले काही दिवस मी सर्वपल्ली राधाकृष्णन यांच्याबद्दल जरा माहिती गोळा करत होतो. पाच सप्टेंबरला शिक्षकदिनाला त्यांची काही माहिती देणारा एखादा लेख लिहावा असा विचार चालू होता. पण डॉ.

चिकित्सा : नाटक की थोतांड?

चिकित्सा : नाटक की थोतांड?

वाचकहो,

नमस्कार.

भारतीयांच्या आगमनाचा दिवस

भारतीयांच्या आगमनाचा दिवस

'भारतीयांच्या आगमनाचा दिवस' !

हो असा दिवस काही देशांत साजरा करतात. खरं वाटत नाही? पण हे खरे आहे.

बौद्ध धर्माचा संक्षिप्त परिचय

अनुवादकाचे प्रास्ताविक : प्राचीन भारतातील धार्मिक आणि सामाजिक घडामोडींबद्दल विचार उपक्रमावर अधूनमधून होतो. अशा संवादात बौद्धधर्माचा उल्लेख सहजच येतो.

म्युचल फंडा बाबत मराठीत माहिती देणारे संकेतस्थळ

म्युचल फंडाचे प्रकार, म्युचल फंडात गुंतवणूक का करावी, योजना कशी निवडावी थोडक्यात म्युचल फंडाबाबत विस्तृत माहिती देण्यासाठी मी मराठी मध्ये एक नवीन व याप्रकारचे संकेतस्थळ बनविले असून या ठिकाणी आपण सभासदत्व घेऊन आपल्या प्रतिक्

शेअर बाजार व सर्व सामान्य गुंतवणूकदार

मी गुंतवणूक शेअर बाजारात करावी काय?

खरोखरच हा महत्वाचा प्रश्न आहे.

तें ... पाकिस्तानात

आत्ताच मी नेहमीप्रमाणे पाकिस्तानी वृत्तपत्र 'द डॉन' ची जालआवृत्ती चाळत होतो. नेहमी काहीनाकाही छान मिळते वाचायला. आज तर आश्चर्याची परमावधी झाली. पटकन एका कोपर्‍यातल्या बातमीकडे नजर गेली. अक्षरशः उडालो... बातमी होती...

माझे नाडी ग्रंथ भविष्य लेखन कार्य भाग २

माझे नाडी ग्रंथ भविष्य लेखन कार्य
भाग २

‘तू ज्योतिषी नाहीस पण भविष्य कथनावर पुस्तक लिहिले आहेस’ इति – नाडी ग्रंथ महर्षी विश्वामित्र उर्फ कौशिक !

अर्थ वा संदर्भ?

यु ट्युब् वर हा विडीओ पाहिला: http://www.youtube.com/watch?v=i01GCCnk1Wo

यात म्हटल्या जाणा-या गाण्याचा(?) अर्थ वा संदर्भ कोणी देउ शकेल काय? नवीन रचना आहे का?

मालिका कुणी पहात असल्यास त्याबद्दल थोडी माहीती दिलित तरी आवडेल.

धन्यवाद,
Nile

गौरी देशपांडे ते गौरी कर्वे

(मराठी लिखाण आणि लैंगिकता या लेखातील प्रतिसादाचे स्वतंत्र लेखात रूपांतर केले आहे.)

मदत हवी आहे!

विषय - पाणिनी

Syndicate content