मराठी साहित्य

अक्षरवेल

विनीता देशपांडे — Tue, 29 Nov 2011 23:37:25 -0700

निसर्गकन्या", "सरस्वतीची लेक" या नावाने ओळखल्या जाणार्या बहिणाबाईंचे मराठी साहित्यात विशेष स्थान आहे.यांच्या नवाचा उल्लेख करताच " अरे संसार संसार ", मन वढाय वढाय" " माझी माय सरोसती " ही गाणी सहज ओठावर येतात.

व्यक्ती आणि वल्ली

माझ्या संग्रहातील पुस्तके-१४ 'लमाण'

सन्जोप राव — Wed, 23 Nov 2011 18:01:59 -0700

श्रीराम लागू यांचे नाव हल्लीच मराठी संकेतस्थळावरील एका चर्चेत आले. तेही मी त्यांचे नास्तिकतेचे उदाहरण दिले म्हणून.

मराठी साहित्य

ही कथा की हा लेख की हे ललित?

चिमा — Sat, 12 Nov 2011 04:51:13 -0700

http://www.loksatta.com/lokprabha/diwali-2011/diva11.htm

मजकूर चांगला आहे की वाईट आहे हे ठरवणे सोपे की मजकूर कथा आहे की लेख आहे की काय आहे हे ठरवणे सोपे?

मराठी साहित्य

माझ्या संग्रहातील पुस्तके १३ - सुनीताबाई

सन्जोप राव — Wed, 13 Jul 2011 22:33:06 -0600

सुनीताबाई देशपांडे यांचे निधन होऊन आता दीडेक वर्ष होऊन गेले. पु.ल. हयात असताना आणि त्यानंतरही सुनीताबाईंबद्दल बरेच बरे-वाईट बोलले-लिहिले जात असे. बरे कमी, वाईटच जास्त.

मराठी साहित्य

अलंकारांची आठवणीतली उदाहरणे

सन्जोप राव — Sat, 02 Jul 2011 05:47:40 -0600

दोड्ड आणि दुड्डु दोन्ही शब्द असलेला "दोड्ड-दुड्डु" शब्द माझ्या दृष्टिपटलावर दुडदुड दौडला.

धनंजय यांच्या लिखाणातील हा आनंददायक अनुप्रास वाचून अलंकारांची काही उदाहरणे आठवली.
बाई मी उगवताच रवीला
दाट घालुनि दही चरवीला

मराठी साहित्य

दुढ्ढाचार्य

चिमा — Wed, 29 Jun 2011 22:48:54 -0600

दुढ्ढाचार्य म्हण्जे काय? ( दोग्धृ : भाडोत्री कवी) तर भिकार कवींमध्ये ( खरे तर एकदा कवी म्हटल्यावर पुन्हा भिकार कशाला म्हटले पाहिजे?) :-). जो श्रेष्ठ ( हे हे हे) तो दोग्धाचार्य.

मराठी साहित्य

कलावंतांची प्रेमप्रकरणे

चिमा — Wed, 15 Jun 2011 10:32:22 -0600

अनेक कलावंत / साहित्यिक ( स्त्री वा पुरुष ) यांचे एकाहून अधिक व्यक्तींशी प्रेम प्रकरणे झालेली / होताना दिसतात. ( सामान्य माणसाचे एखादे होते आणि त्यातच तो त्रासतो, गिल्ट वाटते इ.) यावर पुस्तकेही लिहिली जातात्.

मराठी साहित्य

कविता महाजन यांची मल्टीमीडिया कादंबरी

चिमा — Mon, 04 Apr 2011 10:29:52 -0600

फेसबुकवर 'कुहू' या मल्टीमीडिया कादंबरीची लिंक देऊन मी लिहिलं :
कविता महाजनच्या 'कुहू'चे ट्रेलर. सध्या पोरं खुश आहेत एकदम कुहूवर आणि पोरांचे आजोबादेखील. :-).
http://www.youtube.com/watch?v=Xs9VIiZBd9I

मराठी साहित्य

कादंबरी की आत्मचरित्र?

चिमा — Fri, 18 Mar 2011 00:26:14 -0600

'चाळेगत' ही प्रवीण बांदेकर यांची कादंबरी वाचली. तिच्या प्रस्तावनेत त्यांनी लिहिले आहे की,"ह्या सगळ्याला कुणी कादंबरी नाह्य म्हटलं तरी चालण्यासारखं आहे; पण ह्याला माझं आत्मचरित्र म्हणण्याचा अडाणीपणा मात्र कुणी करू नये!"

मराठी साहित्य

आँ?! हे काय हो तुकोबा?

मन — Thu, 17 Mar 2011 10:26:17 -0600

अहो हे काय हो तुकोबा?
मी तर तुम्हाला संत तुकाराम म्हणुन ओळखतो. तुमचे विठ्ठल भक्तीचे ( क्वचित राम- कृष्ण ह्यांचा उल्लेख असलेले) आणि बर्‍याच वेळेस सामाजिक अंधश्रद्धेवर कोरडे ओढणारे , रोखठोक अभंग मी ऐकत आलोय.

मराठी साहित्य

माझ्या संग्रहातील पुस्तके ११ 'समुद्र'

सन्जोप राव — Thu, 17 Feb 2011 09:27:58 -0700

' स्त्रीला नेमके हवे तरी काय असते?' 'व्हॉट डझ अ वुमन वॉन्ट?' हा प्रत्येक पुरुषाला पडलेला सनातन प्रश्न आहे. स्त्रीपुरुषामधील कोणतेही नाते घ्या, त्या नात्याकडे बघण्याचा पुरुषाचा आणि स्त्रीचा दृष्टीकोन भिन्न असतो.

मराठी साहित्य

अशोक केळकर यांना 'रुजुवात'साठी साहित्य अकादमी पुरस्कार

चिंतातुर जंतू — Wed, 22 Dec 2010 05:54:51 -0700

भाषातज्ज्ञ डॉ. अशोक केळकर यांना 'रुजुवात' या लेखसंग्रहासाठी साहित्य अकादमी पुरस्कार जाहीर झाला आहे. लोकवाड्मय गृहानं हे पुस्तक प्रकाशित केलं आहे.

मराठी साहित्य

मरणोत्तर देहाचं तत्त्वज्ञान?

चिंतातुर जंतू — Thu, 11 Nov 2010 21:55:47 -0700

श्रीपाद कृष्ण कोल्हटकरांच्या 'सुदाम्याचे पोहे'मध्ये 'मरणोत्तर' नावाचा एक गमतीशीर लेख आहे. मरणोत्तर कर्मकांडं आणि त्यांमागचं तत्त्वज्ञान (मुख्यतः हिंदू) यांची त्यात खास कोल्हटकरी शैलीतून खिल्ली उडवली आहे.

मराठी साहित्य

हिंदू : जगण्याची समृद्ध अडगळ : चार शब्द

सौरभदा — Thu, 29 Jul 2010 22:57:38 -0600

कोण आहे मी?
    मी मी आहे, खंडेराव.
    ह्यावर स्तब्धता. मग मी विचारतो, तू कोण?
    मी तू आहेस, खंडेराव.

मराठी साहित्य

एक सकाळ फळाफुलांची..

हेमन्त — Thu, 29 Jul 2010 07:19:26 -0600

नासिकरोडवरून देवळाली कँपकडे जातांना जकात नाका ओलांडल्यावर, डाव्या हाताला बेलतगव्हाणकडे जाणारा फाटा लागतो. या फाट्याच्या पुढे 'मॅराथॉन आर्केड' या इमारतीत श्री.

मराठी साहित्य

....मुळ 'अन्' प्रत्यय मराठीतला कि इंग्रजीतला?

हेमन्त — Sat, 12 Jun 2010 00:59:57 -0600

बर्‍याच मराठी व इंग्रजी नकारार्थी शब्दांना 'अन्' किंवा ' 'un' हा एकच प्रत्यय असतो.
उदा. मराठीत अनादर, अनधिक्रुत वगैरे
इंग्रजीत unavailable, unbeleivable etc.
मुळ 'अन्' प्रत्यय मराठीतला कि इंग्रजीतला?

मराठी साहित्य

मिसळ

हेमन्त — Thu, 27 May 2010 23:59:17 -0600

कुणीतरी आयत्या वेळी आल्यावर कांय करायचं या गरजेतून जसा भडंग चा जन्म झाला, त्याप्रमाणे उरलेल्या चार-दोन जिन्नसांचं नाष्ट्यासम काहितरी करण्याच्या प्रयोगातून मिसळीचा जन्म झाला असावा, मिसळीच्या जन्मठिकाणावरून मतभेद होऊ शकल

सारे प्रवासी घडीचे!

उपमा अलंकार्

harshaswami — Tue, 27 Apr 2010 07:50:28 -0600

मराठी भाषेला आकर्षक आणि मोहक बनवणारा हा अलंकार आहे. अलंकार! थोड्क्यात काय तर मराठी भाषेचे आभुषण!

मराठी साहित्य

मराठी कवितेची बदलती भाषा

चित्तरंजन — Sat, 24 Apr 2010 05:21:50 -0600

मराठी अभ्यास परिषदेच्या वतीने, संस्थेच्या वर्धापनदिनानिमित्त दरवर्षी १ मे रोजी एक विशेष कार्यक्रम आयोजित केला जातो.

मराठी साहित्य

चीन : एक अपूर्व अनुभव

सौरभदा — Thu, 22 Apr 2010 22:21:49 -0600

गंगाधर गाडगीळांनी मराठीत अनेक उत्तमोत्तम प्रवासवर्णने लिहलेली आहेत. 'गोपुरांच्या प्रदेशात', 'चीन-एक अपूर्व अनुभव', 'नायगाराचे नादब्रम्ह', 'रॉकी-अमेरिकेचा हिमालय', 'सातासमुद्रापलीकडे' इत्यादी इत्यादी....

मराठी साहित्य

मराठी भाषेचा क्रांतिकाल

harshaswami — Fri, 02 Apr 2010 21:58:05 -0600

ज्यावेळी भारतावर इंग्रजांचे राज्य होते तो इ.स.१८७५ ते १९२० हा कालखंड मराठी भाषेचा क्रांतिकाल म्हणून ओळखला जातो.या काळात जे काव्य निर्माण झाले ,त्याचा चेहरा-मोहरा बराचसा भिन्न आहे.मुख्यतः केशवसुतांनी कवितारचनेत

मराठी साहित्य

साहित्य आणि समाजातील संबंध, कितपत खरे ?

बाबासाहेब जगताप — Thu, 14 Jan 2010 08:02:10 -0700

साहित्य ही जेव्हा कला मानली जाते तेव्हा तिच्या उपयोगितेचा मुद्दा बाद ठरवला जातो. परंतु साहित्यामधील समाजवादी, जीवनवादी आणि तत्सम विचारधारा माननारे साहित्याला जीवनापासून अलग मानन्याला नकार देतात.

मराठी साहित्य

महाबँक पुरस्कार वितरण समारंभ २००९

चित्तरंजन — Mon, 07 Dec 2009 09:03:14 -0700

आम्हा घरी धन शब्दांचीच रत्ने...

पुण्याचे पेशवे, बावनखणी व घाशीराम कोतवाल

धम्मकलाडू — Fri, 13 Nov 2009 02:18:21 -0700

पुण्याचे पेशवे, बावनखणी व घाशीराम कोतवाल ह्यांच्याबद्दल माहिती हवी आहे.

प्रश्न:

व्यक्ती आणि वल्ली

खेळ

सृष्टीलावण्या — Fri, 24 Jul 2009 23:15:50 -0600

मराठी भाषा शिकणे व शिकवणे हे दोन्ही कठिण आहे असे माझे ठाम मत आहे. उदा. आमची मुलगी मधील ‘च’ चा देशी उच्चार आमच़ा मुलगा मध्ये पर्शियन होऊन येतो.

मराठी साहित्य

कल्पनेच्या तीरावर

-- — Thu, 23 Jul 2009 04:01:07 -0600

शशश्रुंग- एक असा देश जिथे लैंगिक भूक ही नैसर्गिक गरज असल्याने अतिशय सामान्य बाब, गोपनीय नसलेली, जशी आपल्या समाजात पोटाची भूक ही अतिशय सामान्य बाब.
शशश्रुंग- एक असा देश जिथे मृत्यू ही आनंददायक घटना आहे.

मराठी साहित्य

उपाय सुचवावा

सृष्टीलावण्या — Wed, 08 Jul 2009 08:49:49 -0600

मी मुंबई मराठी ग्रंथसंग्रहालय (मुंमग्र) दादर शाखेची प्रथम बालविभागाची सदस्या होते व आता सामान्य विभागाची सदस्या आहे.

मराठी साहित्य

हलन्त

सृष्टीलावण्या — Thu, 02 Jul 2009 21:04:41 -0600

मी अगदी लहान असताना नुकतीच जेव्हा बाराखडीची ओळख झाली होती तेव्हा जाड ठश्यातील ज्योत्स्ना प्रकाशनाची "जोडाक्षर विरहित" गोष्टींची पुस्तके वाचल्याचे आठवते.

मराठी साहित्य

पुस्तक परिचय -"कॉफी ट्रेडर"

विंजिनेर — Sun, 26 Apr 2009 01:21:50 -0600

अ‍ॅमस्टरडॅम, १६५९. मायगेल लिएन्झो कर्जात गळ्यापर्यंत बुडाला आहे. त्यात दोष सर्वस्वी त्याच्या एकट्याचा नाही म्हणा.

मराठी साहित्य

माझ्या संग्रहातील पुस्तके -४ - घर -दार

सन्जोप राव — Wed, 11 Mar 2009 20:26:12 -0600

घर-दार

मराठी साहित्य

पुस्तक परिचय -"काबूल इन विंटर"

विंजिनेर — Sun, 08 Mar 2009 05:23:49 -0600

"मी अफगाणिस्तानात आले ते बाँबहल्ले थांबल्यानंतर लगेचच...
११ सप्टेंबरच्या हल्ल्यानंतर मी सुन्न झाले होते. (अमेरिकन सामर्थ्याची जणु प्रतिकं असणार्‍या) वर्ल्ड ट्रेड सेंटरच्या इमारती जमीनदोस्त झाल्यावर आलेलं हरवलेपण मनात घर करून बसलं होतं. ... जॉर्ज बुशच्या सरकारने ह्या हल्ल्यावरचा उपाय म्हणजे हजारो मैल दूर असलेल्या, अनेक दशकांच्या युद्धांनी उध्वस्त झालेल्या एका अफगाणिस्तान नावाच्या देशावर हल्ला करणं हाच आहे असं जेव्हा जाहिर केलं, तेव्हा मात्र त्या मुजोरी बादरायण संबधाने माझ्या मनातल्या भीतीची जागा संतापाने घेतली... "
ऍन जोन्सच्या "काबूल इन विण्टर" ह्या पुस्तकाची ही सुरवात आपल्या मनाची जी पकड घेते ती शेवटपर्यंत सुटत नाही.

मराठी साहित्य

मराठी समिक्षा मांड़णी

सूर्यकांत डोळसे — Sun, 25 Jan 2009 09:53:13 -0700

१)मराठी भाषेला स्वतःची समिक्षा आहे काय?
२)मराठी भाषेत वापरली जा़णारी समिक्षा ही इंग्रजी समिक्षेचा भावानुवाद आहे हे खरे आहे काय?
३)मराठी भाषेसाठी स्वतःची समिक्षा लिहीण्याचा कधी प्रयत्न झाला काय?

मराठी साहित्य

मराठी शुद्धलेखनावर उपाय

सूर्यकांत डोळसे — Sun, 04 Jan 2009 12:07:24 -0700

१) कोणतीही भाषा ही बोलल्याप्रमाणे शंभर टक्के शुद्ध लिहीता येवु शकत नाही. हे भाषाशास्र मान्य करीत असतानाही शुद्धलेखनाचा आग्रह का धरला जातो?

लोकमित्र मंडळ

निमत्रण

सलील वाघ — Tue, 16 Dec 2008 00:19:38 -0700

रेसकोर्स् आणि इतर कविता

धा जानेवारीला
प्रकाशित होतय
पत्रकार भवन मध्ये
सन्ध्याकाळी साडेपाचला
पुण्यात

वसन्त दत्तात्रय गुर्जर येणारेत

बाकीची कांम बाजूला टाकून
तुम्हीपण प्रकाशनाला यायचय

हेच फोर्मल इन्विटेशन

लोकमित्र मंडळ

स्वप्न संकेत

सूर्यकांत डोळसे — Tue, 09 Dec 2008 01:08:31 -0700

१)आपण कळत्या -नकळत्या वयापासून कधीही न पाहीलेल्या वास्तु,इमारती,घरे,गड-किल्ले,रस्ते इत्यादी बाबी स्वप्नात का दिसतात?
२)भगवान रजनीश यांनी वर्णन केलेली देजायू अवस्था हीच काय?
३)याला वैद्न्यानिक आधार मिळेल काय?

लोकमित्र मंडळ

दिवाळी अंक २००८ - काय वाचाल?

सन्जोप राव — Mon, 03 Nov 2008 20:38:18 -0700

सालाबादाप्रमाणे या वर्षीही लिखित स्वरुपातील दिवाळी अंकांचा सुकाळ आहे. सगळे अंक वाचणे केवळ अशक्य आहे, त्यामुळे त्यातले आपल्याला आवडलेले काय हे इथे मांडल्यास तेवढेच, किंवा ते ते अंक वाचणे शक्य होईल, म्हणून हा चर्चा प्रस्ताव.

मराठी साहित्य

वात्रटिका:एक स्वतंत्र् साहित्य प्रकार ?

सूर्यकांत डोळसे — Mon, 19 May 2008 08:03:18 -0600

मी 'वात्रटिका:एक स्वतंत्र् साहित्य प्रकार 'या विषयावर् पीएच्.डी.करण्याचा संकल्प् केलेला आहे.जाणकारांनी मार्गदर्शन करावे ही विनंती.या विषयावर अगोदर कुणी पीएच्.डी. केली आहे काय?-सूर्यकांत डोळसे

मराठी साहित्य

मराठी भाषा : इतिहास आणि विकास

प्रा.डॉ.दिलीप बिरुटे — Thu, 15 May 2008 20:54:28 -0600

कोणती भाषा केव्हा जन्माला आली हे सांगणे अवघड असते. भाषा एखाद्या कोणत्या क्षणी झाली आणि कोणत्या क्षणी नष्ट झाली असे म्हणता येत नाही. भाषा ही दीर्घकाळ चालणारी प्रक्रिया आहे. एका भाषेचा शेवट दुसर्‍या भाषेची सुरुवात नसते.

आमचा त्यांचा इतिहास

सर्वात्मका सर्वेश्वरा

आरागॉर्न — Thu, 13 Mar 2008 13:36:13 -0600

बरेच दिवसांनी 'सर्वात्मका सर्वेश्वरा' हे पद पं. जितेंद्र अभिषेकींच्या आवाजात ऐकले. यातील काही ओळींबद्दल काही प्रश्न पडले.

मराठी साहित्य

डृपलसंबंधी मदत हवी आहे

इनोबा म्हणे — Thu, 10 Jan 2008 08:06:59 -0700

मी एक संपूर्णपणे मराठी साहित्याला वाहिलेले संकेतस्थळ बनवू इच्छीत आहे.त्यासाठी डोमेन व वेबस्पेस ही घेतली आहे.मी हे संकेतस्थळ डृपल या प्रणालीचा वापर करुन बनवत आहे पण मला पीएचपीचे अथवा डृपलचे फारसे ज्ञान नाही यामुळे काहि अडचणी य

मराठी साहित्य

मराठीत गुटेनबर्ग?

अजित ओक — Mon, 01 Oct 2007 21:29:23 -0600

internet च्या नियमित प्रवाशांना प्रोजेक्ट गुटेनबर्गबद्दल माहिती असेलच. जुन्या पुस्तकांचे digital रुपांतर करून त्यांचा उत्तम संग्रह करण्याचा हा प्रकल्प निश्चितच स्पृहणीय आहे.

मराठी साहित्य

मराठी साहित्यातील स्त्रीवाद (प्रतिसादात्मक लेख)

नंदन — Fri, 28 Sep 2007 04:14:05 -0600

(डॉ. दिलीप बिरुटेंनी सुरु केलेल्या 'मराठी साहित्यातील स्त्रीवाद' या चर्चेला लिहिलेला हा प्रतिसाद बराच लांबला आणि मूळ विषयाव्यतिरिक्त अवांतर लिहिणेही झाले म्हणून इथे वेगळा प्रकाशित करीत आहे.

मराठी साहित्य

''मराठी साहित्यातील स्त्रीवाद ''

प्रा.डॉ.दिलीप बिरुटे — Thu, 27 Sep 2007 09:16:35 -0600

स्त्रीवरील अन्याय हा सनातन विषय आहे.स्त्री परिवारात वेगवेगळ्या भुमिकेत दिसते.मानवाच्या इतिहासात स्त्रीयांचे दु:ख विश्वात सर्वदुर दिसते.पण भारतीय स्त्रीवरील,अन्याय,विषमता,आणि गुलामगिरीच्या बाबतीत भारत

मराठी साहित्य

गो ना दातारशास्त्री आणि इतर रम्यकथाकार.

द्वारकानाथ — Tue, 11 Sep 2007 08:17:37 -0600

आपल्या आयुष्यात काही क्षण असे येतात आणि आपले आयुष्य बदललेले असते. लहानपणी कधीतरी "शालिवाहन शक" असे पुस्तक वाचण्यात आले आणि त्याचा प्रभाव मला आजही माझ्यामनावर जाणवतो.

मराठी साहित्य

ऍनिमल फार्म

कल्याणी_कुलकर्णी — Tue, 11 Sep 2007 00:47:51 -0600

जुन्या काळातील इंग्लंडमधील वातावरण आणि गुरांचा डॉ़क्टर असणारा एक तरूण आणि त्याचे अनुभव ही सहसा न आढळणारी पार्श्वभूमी असलेली ही कादंबरी नुकतीच वाचली आणि त्याची ओळख सगळ्या उपक्रमींना करून देण्यासाठी हा लेख लिहावासा वाटला.

मराठी साहित्य

कुणाकडे आहे का???

सृजन — Sun, 12 Aug 2007 13:34:15 -0600

कुणाकडे सत्यजीत रे यांचा 'पाथेरपांचाली' आणि बलराज साहनी यांचा'गरम् हवा' आहे का??? असल्यास संपक् करा सीडी इ. चा खच्र दिला जाईल्!!! मेल= pranav26687@yahoo.co.in धन्यवाद!!!

मराठी साहित्य

लावणी

प्रा.डॉ.दिलीप बिरुटे — Sun, 12 Aug 2007 01:22:16 -0600

मराठी साहित्य

गडक-यांचा 'तळीराम' एक उत्तम विनोद.

प्रा.डॉ.दिलीप बिरुटे — Fri, 06 Jul 2007 09:06:14 -0600

एकच प्याला तील गडकर-यांचा विनोद.

"एकच प्याला"तील तळीराम दारु पिण्याचे जे समर्थन करतो ते मोठे मासलेवाईक आहे. तो म्हणतो-

मराठी साहित्य

साहित्यातील "अभिजातवाद"!

प्रा.डॉ.दिलीप बिरुटे — Sat, 23 Jun 2007 05:29:37 -0600

साहित्यातील "अभिजातवाद".

मराठी साहित्य

शिव्यांची माहिती हवी..;)

विसोबा खेचर — Thu, 24 May 2007 21:16:13 -0600

राम राम मंडळी,

मराठी साहित्य